Отражение религиозных верований и шаманизма в археологических реликтах

Abstract

Қазіргі таңда шаманизм туралы пікірталастағы көкейтесті сұрақтардың біріне оның Орталық Азияда пайда болу уақыты жатады. Шаманизмнің қайнар көзі жəне дамуының маңызды көзі, сонымен қатар басқа да діни көріністер Қырғызстан территориясындағы табынушылықтар көне жəне орта ғасырдағы археологиялық ескерткіштер болып табылады, соның ішінде петроглифтер жəне жерлеу рəсімінің таусыншақтары. Мақалада зерттеулер негізінде жартастағы өнердің кейбір ескерткіштеріне, жоқтау рəсімдері мен жерлеу заттарына қысқаша шолу жасалынған. Археологиялық ескерткіштерді зерттеу рухани-идеологиялық қайта қалыптастыру үшін маңызды құрамдас элемент болып қана қоймайды, сонымен қатар адамдардың діни өмірінде көрініс алады. Алайда шаманизмді зерттеуде маңызды көзі ретінде оның қалыптасу уақыты мен Қырғызстан территориясындағы ерекшеліктер қарастырылады. The archaeological monuments are the brightest representation about religious including shamanic views of primitive people. Today, within the limits of discussion about shamanism questions on time of its occurrence in the Central Asia are actual.The study of archaeological monuments is not just an important element in a reconstruction of spiritually-ideological and religious life of people, but also an important source in the research of shamanism, the time of its occurrence and peculiarities on the territory of Kyrgyzstan. The given article presents a short research-based review of some monuments of petroglyphic art, funeral rites and subjects of funerals.