Әлемдік және Қазақстан қоғамындағы гендерлік стереотиптермен байланысты зерттеулерге әдеби шолу

Abstract

Мақалада әлемдік және Қазақстан қогамындагы гендерлік стереотиптермен байланысты зерттеулерге әдеби шолу жасалынган. Әдеби шолу барысында екі негізгі академиялық гылыми мақалалардың ин- тернеттегі дереккөздері таңдалып алынды. Олар https://scholar.google.ru/ және https://link.springer.com/. Springer-де 2900-ден астам журнал және 300 000 кітап бар. Сонымен қатар, бұл базада заманауи гы- лымда көп талқыланатын мақалалар жинақталган. Сол себепті, тақырып аясында осы екі іздеу құра- лын пайдалану арқылы «қогамдагы гендерлік стереотиптер» деген сөз құралымы кілт сөз ретінде таң- далып, «гендерлік стереотиптер» тақырыбына қатысты мақалаларга іздеу жұмыстары жүргізілді. Қа- зақстан үшін әлеуметтік өзгерістердің салдары елде жұмыссыздықтың өсуіне, халықтың едәуір бөлігі- нің кедейленуіне және көптеген әлеуметтік жеңілдіктердің жогалуына алып келді. Макро деңгейде болып жатқан өзгерістердің нәтижесінде, ерлер мен әйелдердің әлеуметтік ортадагы рөлі қазіргі за- манда өзгерістерге ұшырап отыр. Өйткені, қогамда адамдардың әлеуметтік шыгу тегіне, орнына, ұл- тына, жынысына қарамастан тең мүмкіндіктер беруге ықпал ететін демократияландыру үрдістері жан- жақта жүріп жатыр. Нәтижесінде тақырып аясында 20 мақала бойынша мәліметтер жинақталып, 5 не- гізгі мақала таңдалды, оның тәжірибелік зерттеулеріне шолу жасалынды. Іздеу барысында гендерлік стереотиптердің басым бөлігінің басқарумен және жұмыспен қамту, сондай-ақ, эмоционалды жай- күймен байланысты екендігі анықталды. Жогары деңгейде галымдардың ортасында талқыланган ген- дерлік стереотиптермен байланысты мақалалардың негізгі багыттары және эмпирикалық зерттеулері- нің нәтижесін талдай отырып, әлемдік гендерлік стереотиптерді топтастыру мақсатында түрлі гылыми мақалаларга әдеби шолу жүргізілді.