Теоретические основы и методика математико-статистического анализа экономических показателей работы предприятий

Abstract

Корреляциялық-регрессиялық талдау тəсілімен экономикалық құбылыстар мен үдерістерді зерттеу маңыздылығы негізделген. Оңтайландыру мақсатында экономикалық-математикалық модельдерді құрудың барлық үдерісін бірнеше кезеңдерге бөлу қажеттілігі дəлелденген. Міндет қою кезеңі басты кезең болып табылатындығы көрсетілген; себебі мұнда мəселенің мəні қалыптасып, оны шешу жолдары анықталады. Экономикалық құбылыстар мен үдерістерді корреляциялық тəсілдермен талдап зерттеу барысында екі мəселе шешілуі тиіс екендігі көрсетілген: қандай факторлар бізді қызықтыратын көрсеткішке ықпал етеді жəне олардың қайсысы зерттеуге жəне модельге енгізіледі. Ақпараттарды жинау — модель құру кезеңінің еңбекті көп қажет ететін жəне өте жауапты кезеңі екендігі баса айтылған, себебі тиянақты ақпарат жинауға зерттеудің түпкі нəтижесі тəуелді екендігі пайымдалған. Өндірістік функция құрудағы келесі кезең — оның математикалық теңдеуді таңдау екендігі дəріптелген. Экономикалық-математикалық модель құрудың екінші бөлімін құрайтын қалған келесі кезеңдеріне көңіл бөлінген.

The importance of research of economic events and processes by a method of the correlation-regression analysis is proved. It is proved that with a view of simplification all process of economic-mathematical models construction are expedient for dividing into a number of stages. It is shown that at studying of economic events and processes by correlation methods of the analysis two questions should dare: what factors can influence an indicator interesting us and what of them should be included in research and in model. It is noticed that information gathering is one of the most labor-consuming and responsible stages of construction of model as the research end result depends on carefulness of gathering of the initial data. It is allocated that the subsequent stage in the course of production function construction is an identification of its mathematical model, that is a choice of the corresponding mathematical equation. The attention to other, subsequent stages of process of construction of economic-mathematical model which in aggregate make its second part is focused.