The morphofunctional state of the mucous membrane of the upper respiratory ways among workers of chrysotile-asbestine production of JSC «Kostanaisky minerals»

Abstract

«Қостанай минералдары» АҚ хризотил-асбест өндірісінің байыту цехындағы тексерілген жұмысшылардың мұрынының шырышты қабықшасы (МШҚ) мен ұртының буккальды эпителийі (ҰБЭ) жасушаларының цитоморфологиялық зерттеу нəтижелері берілген. Еңбек өтіліміне қарай хризотиласбест шаңы əсерінен жұмысшыларда МШҚ мен ҰБЭ цитоморфологиялық өзгерістері анықталды. МШҚ мен ҰБЭ жасушаларының функционалдық жағдайының бұзылуы еңбек өтілімінің жоғарлауына байланысты клиникалық көріністермен жүреді, сондай-ақ оған жергілікті иммунитеттің төмендеуі ықпал жасап, ол өз кезегінде жоғары тыныс алу жолдарының кəсіби аурулары дамуының негізгі қауіп факторы болып табылады. В статье представлены результаты цитоморфологических исследований клеток слизистой оболочки носа (СОПН) и буккального эпителия щек (БЭЩ) у обследованных рабочих хризотил-асбестового производства цеха обогащения АО «Костанайские минералы». Авторы отмечают, что в зависимости от стажа работы при контакте с хризотил-асбестовой пылью у рабочих достоверно изменялся цитоморфологический состав СОПН и БЭЩ. Нарушения функционального состояния клеток СОПН и БЭЩ с повышением стажа работы сопутствуют клиническим проявлениям, но им нередко предшествует снижение местного иммунитета, что является основным фактором риска в развитии производственных заболеваний верхних дыхательных путей.